FDM, SLA, DLP, Madde Püskürtme ve DMLS teknolojileri ile üretim yapılırken destek malzemesine ihtiyaç duyulur. Destek malzemesi modelinizde bulunan altı boş kısımları desteklemek için kullanılır. Destek Malzemeleri hakkında daha detaylı bilgi almak için Destek Malzemesi Nedir ve Ne İşe Yarar? isimli yazımıza göz atabilirsiniz.

İstediğiniz cismi tam olarak elde edebilmeniz için destek materyellerinin baskıdan sonra temizlenmesi gerekmektedir. Bu süreç kullanılan 3D baskı teknolojisine göre farklılık gösterir. Gelin bu yöntemlerin her birini birlikte inceleyelim:

FDM Tekniğiyle Üretilen Bir Modelin Destek Malzemesinin Temizlenmesi

FDM makinelerinde destek materyellerini ikiye ayırabiliriz;

1.Kırılıp Temizlenmesi gerekilenler

2.Suda Eriyenler

Tek nozullu yazıcılarda destek malzemeleri parçayla aynı malzeme ile basılır iken, çift nozullu yazıcılarda daha kolay çıkarılabilen ya da suda çözünen materyeller ile basılabilmektedirler.

Eğer tek nozullu bir yazıcıda destek malzemesi gerektiren bir parça elde etmek istiyorsanız, destek malzemesini parçanın görünmeyen ya da kullanılmayan taraflarına yerleştirmekte fayda vardır. Çünkü bu yöntemle basılan destek malzemeleri genellikle modelinizde yıpratıcı etki yaparlar ya da etkili bir ardıl işlem gerektirirler.

Slicer programlar destek malzemelerin sökülebilir biçimde seyrek basılmasını sağlamaktadırlar. Dış katmanlar el ile kolayca kırılabilirler. Daha diplerde ya da zor kısımlarda bulunan kalıntılar ise kargaburun, pense, keski, cımbız gibi aletlerle temizlenebilirler. Bu işlemi yaparken kullandığınız aletleri ısıtırsanız işiniz kolaylaşacaktır.

Çift nozullu yazıcılarda ise durum biraz daha farklıdır. Bu yazıcıların destek malzemelerini kolay çıkarılabilen ve suda çözünen olarak ikiye ayrılırlar. Kolay çıkarılabilen malzemelerin temizlenmesi tek nozullu yazıcılarla aynıdır, sadece biraz daha az çaba ile bu malzemeleri çıkarabilirsiniz. Suda çözünen destek malzemeleri ise şu ana kadar bahsedilen teknolojiden oldukça farklıdırlar. Polivinil Alkol adlı tamamen farklı bir malzemeyle basılırlar ve adından da anlaşılacağı üzere suda bekletince yavaş yavaş kaybolurlar. Bu destek malzemesi parçanız üzerinde en az yıpranmaya sebep olacak malzemedir fakat fiyatı diğerlerine göre biraz daha yüksektir. Suda çözünen desteklerle çalıştığınız zaman aşağıdakilere dikkat ederseniz çok daha iyi sonuç alırsınız:

Sıcak su kullanın: Parçanızı 35°C’lik bir suda bekletin. (Daha yüksek sıcaklıktaki sular orjinal cisminizi de bozabilir).

Suyu hareketlendirin: Suyun sürekli karışmasını sağlamak ya da parça tamamen suyun içindeyken üzerine akıntı gelmesini sağlamak destek malzemesinin çözülmesini kolaylaştıracaktır.

Suda bekletmeden önce destekleri bir miktar ayırın: Çözünen destek malzemesinin uzun kısımlarını suya koymadan öne pense ya de keski kullanıp ayırırsanız suda çözünme süresi kısalacaktır.

Suyla yıkayın: Destek malzemesi su içinde tamamen eridikten sonra ufak kalıntıları çeşme ya da fıskiyeyle yıkayarak temizleyebilirsiniz.

SLA/DLP Tekniğiyle Üretilen Bir Modelin Destek Malzemesinin Temizlenmesi

SLA/DLP Yazıcılar teknolojileri gereği oldukça ince yapılı destek malzemeleri basabilirler. Bu nedenle çıkartma yöntemi tek nozullu yazıcılar ile aynı olsa da temizlenmesi çok daha kolay olacaktır.

Bu destek malzemelerini elinizle ya da ince uçlu bir kargaburun , bir keski veya daha ince uçlu bir alet ile kolayca çıkarabilirsiniz. Burada dikkat edilmesi gereken kısım modelinizde çok ince detaylı yapılar var ise destek malzemesinin o kısımlara denk gelmemesini sağlamak ya da destek materyali temizlenirken daha dikkatli bir şekilde çıkartmaktır.

SLA Teknolojisinde elde ettiğiniz parçanın yüzey kalitesi destek malzemelerinin yaratacağı yıpranmadan çok malzeme çıkarıldıktan sonra yapılacak ardıl işlemlere bağlıdır.

Madde Püskürtme Tekniğiyle Üretilen Bir Modelin Destek Malzemesinin Temizlenmesi

Madde püskürtme teknolojisiyle çalışan yazıcılardan parça elde edilirken destek malzemesine her zaman ihtiyaç duyulsa da bu teknolojiyi kullanan yazıcıların büyük çoğunluğu birden fazla malzemeyi aynı anda basabildiği için temizlenmesi çok sorun yaratmaz.

Madde Püskürtme destek malzemeleri genellikle hamurumsu yapıda el ile kolayca çıkarılabilen malzemelerdir, eğer modelinizin el girmeyecek kadar ince detayları var ise tazyikli su ile de cisminiz kolayca temizleyebilirsiniz.

Çok ince detaylı parçalar için bir başka yöntem de destek malzemesini sodyum hidroksit banyosu ile çıkarmaktır.

DMLS Tekniğiyle Üretilen Bir Modelin Destek Malzemesinin Temizlenmesi

DMLS sinterleme ile metal üretimine imkan veren bir yöntemdir. Bu teknolojide hem üretilmekte olan parça etrafında bulunan metal tozu hem de parçanın üretim tablasına yapışmasını sağlayan metal uzantılar destek malzemesi görevini görür.

Parça ortaya çıktıktan sonra önce kalıntı metal tozunun tazyikli su ile temizlenmesi gerekmektedir. Daha sonra katı destek malzemesi profesyonel atölye aletleriyle çıkarılabilir.

DMLS destek malzemesinin temizlenmesi diğer teknolojilere göre oldukça zor olsa da parça üzerinde yıpratıcı etkisi oldukça azdır ya da ardıl işlemler ile kolayca yok edilebilirler.

3 Boyutlu baskı parçalarınız destek materyallerinin temizlenmesi son cismin kalitesinde önemli bir rol oynamaktadır. İşlemlerin usta eller tarafından yapılması her zaman daha iyi sonuçlar ortaya çıkaracaktır. Eğer tüm bunlarla uğraşmak istemiyorsanız ya da hatasız bir parça elde etmek istiyorsanız 3D Baskı Hizmetini dışarıdan almanız hem zamanınız hem de paranız açısından çok daha verimli olacaktır.

Burak Kurttay
Makine Mühendisi